Elmer van Orden is de tweede bootsman die centraal staat in een serie over het steeds zeldzamer wordende beroep in de Nederlandse roeisport. Elmer is al 27 jaar werkzaam bij één van de grootste roeiverenigingen van het land, de Koninklijke Roei- en Zeilvereniging Het Spaarne uit Heemstede. Hij fabriceerde daar maar liefst twaalf boten, en dan tellen we zijn eigen woonark en de catamaran voor zijn woon-werkverkeer nog niet eens mee.

Elmer (57) komt in zijn jeugd al in aanraking met roeien bij Daventria in Deventer. Na zijn middelbare schooltijd vertrekt hij voor enkele jaren naar Canada. “Het waren de jaren ’80 en er heerste hier een behoorlijke werkloosheid. In Canada had ik familie wonen en ik ben daar HTS Werktuigbouwkunde gaan doen. Maar uiteindelijk kon ik er niet aarden. Ik miste de Hollandse gezelligheid.”

Water
Toch vertrekt hij snel weer naar het buitenland. In de Engelse kustplaats Lowesoft leert hij in één jaar het vak van botenbouwer bij het International Boatbuilding Trainingcentre. “In plaats van een degelijke opleiding ben ik mijn hart gaan volgen. Het water trok me altijd al. Je kan er zoveel dingen in zien. Of het regent of dat het droog is of vanuit welke richting de wind komt. Mijn vader was ook al een botenliefhebber en een enthousiaste zeiler.”

Vacature
Na verschillende baantjes in de jachtbouw op verschillende plekken in Nederland, ziet hij in het blad Roeien een vacature staan bij Het Spaarne. “Ik was er net achter gekomen dat ik de jachtbouw een te stressvolle wereld vond. Ik bleek de enige kandidaat en hoewel ik hier nog nooit geweest was, bleek het al snel een goede match. Ik had kennis van de materialen, was handig en had affiniteit met de roeisport.”

Wapenfeit
Elmer maakt snel indruk. “Mijn eerste wapenfeit was de reparatie van een houten acht waarvan de punt er tijdens de Heineken Roeivierkamp af gevaren was. De desbetreffende ploeg moest een week later de Head of the River varen. Met flink wat kunst- en vliegwerk is het me gelukt. Vlak daarna was de Algemene Ledenvergadering en was het wel duidelijk dat ik mocht blijven.” In het begin krijgt hij nog een to-do-lijst mee van materiaalcommissaris Menno Velthuis. “Ik moest vooral het afstellen van boten en het opmeten van riggers leren. Maar al vrij snel ging ik mijn eigen gang.”

Houtworm
Hij geeft zelfs één dag in de week op, om meer tijd vrij te maken voor de bouw van zijn eigen woonboot een paar kilometer verderop aan het Spaarne. “Toen ik hier kwam, woonde ik met een zeilboot op een semi-legale ligplaats in Amsterdam. Ik moest weg en heb een tijd hier in het haventje van Het Spaarne gelegen. Het was behelpen met enkel een houten kachel. Toen kon ik de oude woonboot van Menno overnemen. Maar die had zijn gebreken, zoals een lek dak en houtworm.”

Pannetjes
In 2003 ontmoet hij zijn huidige vrouw. Ze weigerde te leven in een huiskamer vol met pannetjes. En bij haar intrekken was voor Elmer geen optie. “Je moet mij niet in een flatje zetten. Dan vind je me al snel onderaan. Ik heb een karkas laten maken en de boot zelf van binnen afgewerkt, inclusief CV, waterleiding en riool.” Inmiddels gaat Elmer elke dag met de ook door hem gemaakte catamaran naar en van zijn werk. “Het is ideaal woon-werkverkeer, ik heb nooit last van files.”

Botenbouwer
Het zijn niet de enige boten die hij maakt. Als één van de weinigen in Nederland kan hij roeiboten fabriceren. “Het begon met een C1 die aan vervanging toe was. Van De Amstel en De Hoop kreeg ik mallen en deed er vervolgens drie maanden over. Nu gaat het veel sneller. Inmiddels ben ik bezig aan mijn dertiende boot, een wherry.” Ze zelf verkopen wil hij niet. Het zou een te ingewikkeld commercieel proces worden en hij is blij dat Het Spaarne het hem in werktijd laat doen.

Vooruitgang
Dat dit mogelijk is – ondanks dat de vereniging in zijn tijd van ongeveer 700 leden tot boven de 1000 groeide – komt mede door de vele veranderingen in zijn vak. “In al die tijd zijn vrijwel alle houten boten vervangen door kunststof. Dat is minder onderhoudsgevoelig, al blijft dat ook steeds veranderen vanwege steeds weer nieuwe milieuregels. Een gigantische vooruitgang was het verdwijnen van houten riemen. Die bladen en vooral de lak waren nogal aan slijtage onderhevig. Ten slotte gaan zaken als de afschrijving van boten en vaarverboden nu allemaal elektronisch.”

Swipen
Ondertussen werd ook de vereniging anders. Zo steeg de gemiddelde leeftijd flink. “De jeugdafdeling is geslonken. Er is een grote golf aan babyboomerslid geworden.” Ondertussen werd de handigheid van roeiers minder. “We leven in een digitale tijd. Men kan tegenwoordig heel goed swipen maar een moertje vastdraaien is te lastig. Ook de technische kennis van bestuursleden is minder geworden.”

Kuddegedrag
Sommige zaken veranderen echter nooit. “Neem de zaterdagochtend. Om 8:30u is er nog niemand en een half uur later staat iedereen massaal in de rij om hun boot in het water te leggen. Weer een kwartier verder is het weer muisstil. Niemand die bedenkt iets eerder te gaan. Kuddegedrag noem ik het. Er zijn genoeg momenten in de week dat je hier een kanon kan afschieten.”  

Gezelligheid
Toch zit Elmer op zijn plek. “Eigenlijk kan het niet veel beter, ik heb hier enorme vrijheid. Ik blijf hier wel tot mijn pensioen, al heb ik als vijftiger ook weinig andere opties haha..” Hij heeft veel inloop en een vast clubje mensen om zich heen met wie hij elke ochtend koffie drinkt. Precies de Hollandse gezelligheid die hij eerder zo miste. 

600 km – 12 provincies – 24 uur: wat een tocht!

600 km – 12 provincies – 24 uur: wat een tocht!

Wat een tocht! 600 km in 24 uur langs alle 12 de provincies lijkt bijna onmogelijk. 90% van de mensen waaraan we dit vertellen gelooft niet dat je lichaam hier fysiek toe in staat is. Hierbij ons verhaal over de fantastische tocht ‘De Ronde van Nederland’. Dagen...

Lees meer
Vlotverhalen: Balthasar

Vlotverhalen: Balthasar

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Wij spreken met Balthasar die roeit bij Roeicentrum Berlagebrug!KenmerkenBalthasar is te herkennen aan zijn feloranje oproei jasje. Het is een van de...

Lees meer
Vlotverhalen: Frits

Vlotverhalen: Frits

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Wij spreken met Frits die roeit bij Roeicentrum Berlagebrug. Open dagNa een open dag bij roeicentrum Berlagebrug was Frits verkocht. Hij was met zijn...

Lees meer
Vlotverhalen: Anna Mol

Vlotverhalen: Anna Mol

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Wij spreken met Anna Mol die roeit bij Roeicentrum Berlagebrug. Het eerst wat Anna zei tijdens ons gesprek is “je kan het roeien zo gek maken als...

Lees meer
Even voorstellen: David Jonker

Even voorstellen: David Jonker

De trouwe lezer van de TopRow blog heeft zijn naam al eens voorbij zien komen; David Jonker. Normaliter neemt hij de interviews af, maar dit keer staat hij zelf in de spotlight. Ik sprak met de “meest veelzijdige werknemer” van onze organisatie. Wie als instructeur...

Lees meer
Even voorstellen: Louise van Giezen

Even voorstellen: Louise van Giezen

“Zwitserse klokje”Louise werkt nu twee jaar bij Toprow. Ze is ooit geïntroduceerd door de huidige hoofdinstructeur Merel. Zij kennen elkaar van het junior roeien bij KR&ZV het Spaarne. Louise was begonnen als junior wedstrijd roeister maar na 2 jaar vond ze het...

Lees meer
Vlotverhalen: de drie Musketiers

Vlotverhalen: de drie Musketiers

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Dit keer spreken wij drie dames die roeien bij Roeicentrum Berlagebrug. Dit vlotverhaal gaat over Lidwien, Marianne en Anneke. Lidwien is ooit begonnen...

Lees meer
Even voorstellen: Floris van de Ruit

Even voorstellen: Floris van de Ruit

Dit is Floris, een vrolijk, altijd lachende instructeur maar ook op een goede manier perfectionistisch. De geschiedenis van FlorisFloris is als peuter matroos begonnen met zeilen. Op 2 jarige leeftijd stond hij met een oranje reddingsvest om zijn nek klaar om de boot...

Lees meer
Vlotverhalen: Chris Berger

Vlotverhalen: Chris Berger

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Dit keer spreken wij met Chris Berger, die roeit bij Roeicentrum Berlagebrug. RoemeniëEen lange tijd geleden was er een jongen van 14 jaar die wilde...

Lees meer
Vlotverhalen: Jacqueline

Vlotverhalen: Jacqueline

In de rubriek ‘Vlotverhalen’ interviewen we elke keer iemand die geroeid of gezeild heeft bij een van onze locaties. Dit keer spreken wij met Jacqueline, die roeit bij Roeicentrum Berlagebrug.  AvondvierdaagseJacqueline roeit nu zo’n zes jaar bij Roeicentrum...

Lees meer
Even voorstellen: Reinier Calkhoven

Even voorstellen: Reinier Calkhoven

Dit is Reinier, een spontane, bescheiden zeilinstructeur met gevoel voor humor. JongReinier is begonnen op 7-jarige leeftijd met zeilen. Voor de lezers die onbekend zijn met de leeftijd waarop je mag beginnen met optimist zeilen bij het Watersportcentrum. Bij het...

Lees meer
Vladimir Putin verrassende winnaar online NKIR

Vladimir Putin verrassende winnaar online NKIR

Tijdens de online NKIR heeft Vladimir Putin uit Moskou bij de zware mannen de snelste tijd neergezet. Dit tot grote verbazing van de internationale sportwereld. Door Covid-19 was de organisatie van de NKIR dit jaar gedwongen om de wedstrijd online te organiseren...

Lees meer
Welkom TopRow Melbourne

Welkom TopRow Melbourne

Midden in de chaos dat 2020 is, viert Toprow de opening van een nieuwe locatie in Melbourne, Australië. De eerste Australische roeiers zullen op 4 November te water gaan, 8 maanden na de origineel geplande opening van de locatie, wat helaas was uitgesteld door de...

Lees meer
Even voorstellen: Harriet Lowe

Even voorstellen: Harriet Lowe

Als je al een keer bij onze locatie in Londen hebt geroeid zal je haar vast herkennen, dit is Harriet. Sinds 2018 versterkt zij ons team, waar ze meteen in het diepe is gegooid vlak na de opening van onze Toprow Putney locatie.Wat begon als een zomerbaantje werd na...

Lees meer
Even voorstellen: Aster Verhagen

Even voorstellen: Aster Verhagen

Dit is Aster, een spontane, lieve en altijd vrolijke zeilinstructrice. Aster is een prachtig voorbeeld van een door het watersportcentrum opgeleide zeilinstructrice. Dit zal ik uitleggen. De moeder van Aster begon 13 jaar geleden met een Valk cursus bij het...

Lees meer
Vlotverhalen: Jeanine Zoet

Vlotverhalen: Jeanine Zoet

Jeanine is afgelopen september eindelijk begonnen met zeilen, geïnspireerd door haar opa vele jaren geleden. Haar late start komt doordat haar vader nooit heeft leren zeilen. Hierdoor is de sport nooit overgedragen. In deze semi-lockdown door Covid-19 was het tijd om...

Lees meer
Laat het lichte roeien niet dood bloeden!

Laat het lichte roeien niet dood bloeden!

Het lijkt inmiddels definitief: het lichtgewicht roeien wordt door het IOC geschrapt van de olympische kalender. Binnen het Nederlandse (studenten)roeien is het sinds dat deze aankondiging in 2016 werd gedaan opmerkelijk stil gebleven. Ik vroeg me dan ook af: wordt er...

Lees meer
NLroei start nieuwe RoeiBond

NLroei start nieuwe RoeiBond

Voor NLroei lezers komt het niet als een verrassing: het mediaplatform start een nieuwe RoeiBond.  De afgelopen maanden werd de berichtgeving op het populaire platform gedomineerd door aanvallen op het bestuur van de KNRB. Nu is de maat vol voor de redactie.  Beoogd...

Lees meer
Een guerrilla aanval op de Sporthallen

Een guerrilla aanval op de Sporthallen

Van de NKIR organisatie tot deelnemers of roei-partners, in deze blogreeks nemen wij een kijkje achter de schermen. Hoe wordt de NKIR voorbereid? Hoe ziet de NKIR eruit door hun ogen? Deze week praten wij met de voorzitter van de NKIR organisatie, Jesse Bergman. ...

Lees meer
Even voorstellen: Will Golding

Even voorstellen: Will Golding

Zoals zoveel mensen in onze sport, begon Will niet als roeier. In plaats daarvan beoefende hij naast crosscountry ook voetbal en rugby, "niet bijzonder goed", zoals hij het zegt. Na zijn eerste jaar aan de University of East London kwam hij tot de conclusie dat hij te...

Lees meer
Inclusiviteit in de roeisport

Inclusiviteit in de roeisport

Onlangs kwam in Amerika de film 'A most beautiful thing' uit. De roeiers uit deze documentaire trokken eind jaren ’90 als eerste Afro-Amerikaanse roeiteam van een middelbare school, veel bekijks bij roeiwedstrijden. Ook de Nederlandse roeiwereld is vrijwel geheel...

Lees meer